Trong nhiều năm, giá trị của ngành thể thao thường gắn liền với sân vận động, vé xem thi đấu hay hợp đồng tài trợ. Tuy nhiên, trong bối cảnh công nghệ số phát triển mạnh, quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) đang trở thành một trong những tài sản giá trị nhất của thể thao hiện đại.
Theo xu hướng mới của thị trường, các tài sản vô hình như quyền phát sóng, hình ảnh vận động viên, nội dung số, dữ liệu người hâm mộ hay các sản phẩm truyền thông đang ngày càng tạo ra nguồn doanh thu lớn cho các câu lạc bộ, giải đấu và doanh nghiệp thể thao.
23 Capital – một tổ chức chuyên cung cấp giải pháp tài chính cho lĩnh vực thể thao, âm nhạc và giải trí – hiện tập trung khai thác giá trị thương mại từ các quyền SHTT liên quan đến truyền thông, hợp đồng phát sóng và tài sản nội dung số.
Mô hình này phản ánh xu hướng mới của ngành thể thao toàn cầu, nơi quyền SHTT đôi khi được đánh giá có giá trị lớn hơn cả các tài sản hữu hình như sân vận động hoặc cơ sở vật chất.
Trong thực tế, quyền SHTT trong thể thao từ lâu gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn từ hệ thống tài chính truyền thống. Nguyên nhân là bởi các ngân hàng thường ưu tiên tài sản hữu hình, dễ định giá và có tính thanh khoản cao hơn các tài sản vô hình như quyền truyền hình hay hình ảnh vận động viên.
Ngoài yếu tố định giá, lĩnh vực thể thao còn mang tính đặc thù cao do phụ thuộc vào yếu tố danh tiếng, lượng người hâm mộ và biến động thị trường toàn cầu. Điều này khiến nhiều tổ chức tài chính truyền thống thận trọng khi tham gia tài trợ cho các hoạt động liên quan đến quyền SHTT trong thể thao.
Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của công nghệ số, giá trị của các quyền này đang tăng nhanh.
Các nền tảng trực tuyến hiện cho phép người hâm mộ theo dõi sự kiện thể thao ở bất kỳ đâu thông qua điện thoại di động. Điều này khiến quyền kỹ thuật số, quyền phát sóng trực tuyến và các nội dung độc quyền trở thành nguồn tài sản quan trọng trong hệ sinh thái thể thao hiện đại.
Bên cạnh các trận đấu trực tiếp, thị trường hiện còn mở rộng sang các nội dung hậu trường, phỏng vấn độc quyền, phim tài liệu và nội dung cá nhân hóa về vận động viên. Những sản phẩm này giúp gia tăng giá trị thương mại của hình ảnh cá nhân và quyền SHTT liên quan đến cầu thủ hoặc đội bóng.
Xu hướng này cũng khiến nhiều vận động viên bắt đầu chủ động hơn trong việc quản lý và khai thác quyền SHTT của mình. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào câu lạc bộ hoặc nhà tài trợ, nhiều cầu thủ hiện tách riêng các quyền thương mại liên quan đến hình ảnh, nội dung số và thương hiệu cá nhân để tối đa hóa giá trị khai thác.
Trong bối cảnh thế hệ trẻ ngày càng tiêu thụ nội dung thể thao qua nền tảng số thay vì truyền hình truyền thống, hệ sinh thái phát sóng thể thao toàn cầu cũng đang đứng trước áp lực tái cấu trúc mạnh mẽ.
Sự dịch chuyển này cho thấy quyền sở hữu trí tuệ không còn chỉ là công cụ bảo hộ pháp lý mà đang trở thành “mỏ vàng” mới của ngành thể thao hiện đại, đóng vai trò trung tâm trong chiến lược thương mại, truyền thông và tăng trưởng doanh thu của toàn bộ hệ sinh thái thể thao toàn cầu.
