Ngày 12/5/2026, Cục Sở hữu trí tuệ đã ban hành Quyết định số 193/QĐ-SHTT về việc cấp Giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 000154 cho sản phẩm sò huyết mang tên gọi “Cà Mau”. Tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý là Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Cà Mau. Việc được bảo hộ chỉ dẫn địa lý không chỉ góp phần nâng cao giá trị thương mại cho sản phẩm đặc sản địa phương mà còn khẳng định danh tiếng lâu đời của sò huyết Cà Mau trên thị trường.
Nằm ở cực Nam của Việt Nam, Cà Mau từ lâu được biết đến là vùng đất có hệ sinh thái ngập mặn rộng lớn cùng mạng lưới sông ngòi, kênh rạch chằng chịt. Điều kiện tự nhiên đặc thù với ba mặt giáp biển, chịu tác động đồng thời của cả Biển Đông và Biển Tây đã hình thành nên môi trường sinh thái đặc biệt, tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều loài thủy sản phát triển, trong đó có sò huyết.
Theo nhiều tài liệu nghiên cứu về vùng đất Cà Mau, sò huyết đã xuất hiện phổ biến tại khu vực này từ giữa thế kỷ XX và nhanh chóng trở thành một trong những sản vật nổi tiếng của vùng đất Mũi. Trong ký ức của nhiều thế hệ người dân địa phương, sò huyết từng được xem là đặc sản tiêu biểu bên cạnh các sản vật nổi tiếng khác như cá bống mú Năm Căn, nghêu Rẫy Chệc hay hàu Đá Bạc.
Sò huyết Cà Mau nổi bật nhờ hình thái đẹp và chất lượng thịt đặc trưng. Sản phẩm có phần vỏ tròn, kích thước tương đối đồng đều, các gờ phóng xạ phát triển rõ và có vòng sinh trưởng dễ nhận biết. Bên trong, phần thịt đầy, săn chắc với lượng dịch huyết nhiều và màu đỏ tươi đặc trưng – yếu tố tạo nên giá trị cảm quan khác biệt so với sò huyết ở nhiều khu vực khác.
Không chỉ có đặc điểm hình thái riêng biệt, sò huyết Cà Mau còn được đánh giá cao nhờ thành phần dinh dưỡng vượt trội. Hàm lượng Canxi (Ca) và Kẽm (Zn) trong thịt sò ở mức cao, trong khi tỷ lệ nước thấp giúp phần thịt săn chắc và đậm vị hơn. Đây được xem là một trong những yếu tố quan trọng tạo nên danh tiếng của sản phẩm trên thị trường thủy sản Việt Nam trong nhiều năm qua.
Các chuyên gia cho rằng chất lượng đặc biệt của sò huyết Cà Mau có mối liên hệ chặt chẽ với điều kiện tự nhiên của khu vực địa lý. Cà Mau là địa phương hiếm hoi tại Việt Nam cùng lúc chịu ảnh hưởng của hai chế độ thủy triều khác nhau gồm bán nhật triều từ Biển Đông và nhật triều từ Biển Tây. Sự giao thoa này tạo nên quá trình trao đổi nước liên tục, giúp môi trường nuôi sò luôn ổn định, hạn chế hiện tượng tù đọng và duy trì lượng oxy hòa tan phù hợp cho sinh trưởng.
Bên cạnh đó, hệ sinh thái rừng ngập mặn rộng lớn cùng lớp bùn đáy giàu hữu cơ đã tạo điều kiện lý tưởng cho sò huyết phát triển tự nhiên. Nền đáy mềm, giàu phù sa và khoáng chất giúp sò dễ dàng vùi lấp, hấp thụ dinh dưỡng và hình thành lớp vỏ chắc khỏe với cấu trúc đồng đều. Đồng thời, nguồn thức ăn tự nhiên phong phú gồm thực vật phù du, tảo đáy và mùn bã hữu cơ cũng góp phần làm tăng khả năng tích lũy khoáng chất trong mô thịt.
Môi trường sinh thái đặc thù còn tác động trực tiếp đến màu sắc và lượng dịch huyết của sò huyết Cà Mau. Điều kiện nước ổn định cùng nguồn dinh dưỡng dồi dào thúc đẩy quá trình tổng hợp hemoglobin, tạo nên màu đỏ tươi đặc trưng của phần huyết và giúp thịt sò có độ béo, vị ngọt tự nhiên rõ rệt hơn.
Ngoài các yếu tố tự nhiên, kinh nghiệm nuôi và khai thác của người dân địa phương cũng đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì chất lượng sản phẩm. Người nuôi thường lựa chọn các khu vực có khả năng lưu thông nước tốt, duy trì nền đáy bùn ổn định và tận dụng hoàn toàn nguồn thức ăn tự nhiên thay vì sử dụng thức ăn công nghiệp. Phương thức nuôi sinh thái này không chỉ giúp đảm bảo chất lượng sò huyết mà còn góp phần bảo vệ hệ sinh thái rừng ngập mặn của địa phương.
Hoạt động thu hoạch cũng được thực hiện theo quy trình phù hợp nhằm đảm bảo chất lượng thương phẩm. Việc thu tỉa đúng kích cỡ giúp sò giữ được độ chắc thịt, lượng huyết cao và giá trị dinh dưỡng ổn định khi đưa ra thị trường.
Việc sản phẩm sò huyết Cà Mau được bảo hộ chỉ dẫn địa lý được đánh giá là bước tiến quan trọng trong quá trình xây dựng và phát triển thương hiệu nông sản địa phương. Đây không chỉ là cơ sở pháp lý giúp bảo vệ danh tiếng sản phẩm trước nguy cơ xâm phạm thương mại mà còn mở ra cơ hội thúc đẩy tiêu thụ, phát triển thị trường và nâng cao giá trị kinh tế cho người dân địa phương.
Khu vực địa lý của chỉ dẫn địa lý “Cà Mau” đối với sản phẩm sò huyết trải rộng trên nhiều địa bàn thuộc tỉnh Cà Mau, bao gồm các khu vực thuộc thành phố Cà Mau và các huyện Ngọc Hiển, Năm Căn, Đầm Dơi, Cái Nước, Phú Tân và Trần Văn Thời theo bản đồ khu vực địa lý đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
