Trong hai ngày 11 và 12 tháng 6 năm 2025, Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam đã phối hợp với Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) và Cơ quan Sáng chế Nhật Bản (JPO) tổ chức cuộc họp cấp chuyên gia và Hội thảo chuyên đề về “Hệ thống Madrid trong đăng ký quốc tế nhãn hiệu”.
Sự kiện nằm trong khuôn khổ chương trình đã được Bộ Khoa học và Công nghệ phê duyệt, nhằm thúc đẩy hiệu quả sử dụng hệ thống này tại Việt Nam. Trong bối cảnh đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang là trọng tâm của chiến lược phát triển quốc gia, việc tăng cường nhận thức và khả năng tiếp cận các công cụ bảo hộ sở hữu trí tuệ là một bước đi thiết yếu để doanh nghiệp Việt Nam vươn ra toàn cầu.
Hội thảo ghi nhận sự tham gia của gần 90 đại biểu, bao gồm đại diện từ các tập đoàn, tổng công ty, hiệp hội ngành nghề, công ty luật, tổ chức đại diện sở hữu công nghiệp và nhiều doanh nghiệp hoạt động tại Hà Nội.
Trong những năm gần đây, số lượng đơn đăng ký bảo hộ nhãn hiệu ra nước ngoài của doanh nghiệp Việt Nam không ngừng tăng lên. Theo Cục Sở hữu trí tuệ, chỉ riêng năm 2024, cơ quan này đã tiếp nhận gần 10.000 đơn liên quan đến Hệ thống Madrid và xử lý khoảng 9.500 đơn, cấp văn bằng bảo hộ cho hơn 6.000 đơn đăng ký quốc tế có chỉ định Việt Nam.
Đồng thời, số đơn Madrid có nguồn gốc từ Việt Nam đạt gần 350 đơn, cao gấp 3,5 lần so với một thập kỷ trước. Đáng chú ý, nhiều đơn đã chỉ định bảo hộ tại hơn 50 quốc gia, bao phủ các thị trường lớn như Hoa Kỳ, châu Âu, Nhật Bản, Trung Quốc… Danh mục hàng hóa, dịch vụ được đăng ký cũng ngày càng phong phú, ngoài nông sản và thực phẩm còn có mỹ phẩm, công nghệ, thiết bị y tế – những ngành có mức độ cạnh tranh quốc tế cao.
Tuy nhiên, các con số này vẫn chưa tương xứng với quy mô nền kinh tế và kim ngạch xuất khẩu ngày càng tăng của Việt Nam. Một phần nguyên nhân là do nhận thức chưa đầy đủ về lợi ích của Hệ thống Madrid, cũng như lo ngại về thủ tục và chi phí ban đầu. Trong bối cảnh thế giới đang tái định hình chuỗi cung ứng và cạnh tranh thương mại ngày càng gay gắt, việc bảo vệ nhãn hiệu tại thị trường nước ngoài trở thành yếu tố sống còn cho hoạt động mở rộng kinh doanh.
Thêm vào đó, việc Việt Nam là thành viên của nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như CPTPP, EVFTA hay RCEP đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Tham gia Hệ thống Madrid chính là giải pháp chiến lược giúp doanh nghiệp tận dụng cơ hội từ các FTA này để khẳng định thương hiệu trên thị trường quốc tế.
Hội thảo lần này cũng là dịp để giới thiệu sâu hơn về Thỏa ước Madrid và Nghị định thư Madrid – hai văn kiện quốc tế nền tảng cấu thành Hệ thống Madrid do WIPO điều hành. Với cơ chế đơn giản hóa quy trình đăng ký – chỉ cần một đơn, một ngôn ngữ, một cơ quan tiếp nhận, một loại phí và có thể bảo hộ ở nhiều nước – hệ thống này mang lại nhiều lợi ích rõ rệt cho người nộp đơn.
Tính đến ngày 1/5/2025, Hệ thống Madrid đã có 115 thành viên đại diện cho 131 quốc gia, chiếm hơn 80% tổng kim ngạch thương mại toàn cầu. Việt Nam là thành viên Thỏa ước Madrid từ năm 1949 và gia nhập Nghị định thư Madrid từ năm 2006.
Tại hội thảo, đại diện từ WIPO, JPO và Cục SHTT đã trình bày cụ thể về lợi ích, hạn chế, các thủ tục cần thiết khi sử dụng Hệ thống Madrid, những lưu ý quan trọng về pháp luật sở tại của từng quốc gia thành viên, cũng như kinh nghiệm xử lý những tình huống phát sinh trong quá trình đăng ký và thẩm định đơn. Ngoài ra, một số doanh nghiệp Việt Nam cũng chia sẻ trải nghiệm thực tiễn trong việc đăng ký nhãn hiệu quốc tế, từ đó góp phần làm rõ những lợi thế mà hệ thống này đem lại.
Đặc biệt, các chuyên gia còn giới thiệu các kết quả nghiên cứu, điều tra xã hội học về mức độ sử dụng Hệ thống Madrid tại Việt Nam, đồng thời đề xuất những giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả triển khai. Các chiến lược truyền thông, ứng dụng công nghệ số và nền tảng trực tuyến do WIPO phát triển cũng được khuyến nghị áp dụng để phù hợp với điều kiện thực tế tại Việt Nam.
Thông qua hội thảo, các bên liên quan – từ cơ quan quản lý đến giới doanh nghiệp – đã có cái nhìn toàn diện hơn về cách tiếp cận và sử dụng hệ thống Madrid một cách tối ưu, góp phần tăng cường năng lực bảo vệ thương hiệu Việt trên trường quốc tế.
